Traven Listapad

Пах смажанай яешні ён пачуў яшчэ з трэцяга паверху, калі вітаўся з суседкай. Забег у вітальню, скінуў разношаныя чаравікі, доўга ўглядаўся у каляндар на сцяне, з якога над ім усмехаўся мядзведь апрануты ў дзягу з рознакаляровымі колцамі, потым абвёў лічбу 25.
На кухні жонка бразгала патэльняй, шыпела вада, падсвістваў чайнік. Ні паварочваючыся, нібы між справамі, гледзячы каб ні збегла малако сказала:
-твая заходзіла, цябе шукала, кажа што другі дзень ні можа пабачыцца.
-угу,
праглынаючы чэрствы хлеб багата змочаны жаўтком прагучала ні тое са згодай,ні тое з запытам,
-я пра тое, працягвала жонка, калі ізноў паедзеце на Нарач вазьміце з сабой Сяргея з Мішкам, у іх жаш вакацыі ужо, ды і яе Сяржуку будзе кампанія.
-угу,
на ўздыху ад гарачае гарбаты рэхам з леснічнай пляцоўкі даляцела да жонкі.

На прыціхшай, вузкай вуліцы:

-Дыяна….Дыяна..

Маўчанне, цішыня

 -Дыяна…

крыху грамчэй,

Фіранка адкідваецца, з вакна з’яўляецца заспаны жаночы твар, рэшткі фіранкі ледзьве прыхоўваюць белыя грудзі. Аб каменні ходніка бразгае скінуты ключ.

Мужчына у капелюшы без лішніх слоў падхоплівае “падарунак” і бразгаючы шпагай коціцца да чорнага хода.

Запыханы, пачырванелы увальваецца ў пакой, хутка распранаецца на хаду, боты пад ложак, шпагу на цвік, капялюшом закрывае партрэт мажнага мужчыны на сцяне, падае на ложак, тоне ў мяккіх пярынах, пах парфуму і гарачыя абдымкі ахінаюць…

Месяц назірае за варушэннямі пад коўдрай, стук акаваных колаў вадавознай фурманкі адбівае такт рухаў на канапе…

Томны выдых мужчыны і хапанне паветра жанчынай супадае з рыпеннем цяжкіх дзвярэй, На парозе стаіць чалавек з партрэта на сцяне, ў адной руцэ паходня, ў другой венік.

 -Дыяна, ты адна? Хто ў цябе?

Маўчанне.

 -ізноў нешта падалося, Дзверы зачыняюцца, але бот замінае, венікам адсоўвае заміну.

Пасежданне прафкама праектнага інстытута зацягнулася амаль да прыцемкаў.
Галоўнае, што ні давала спакою сёння, гэта калена, што ныла ўжо зранку. Пася сходу Мікалай “пабег” у лабараторыю, схапіў паліто і пайшоў па цёмных лесвічных пралётах у ніз, ліфтам карыстацца ён ні любіў. На адным з паверхаў на падваконніку сядзела жанчына, некага чакала, паліла ў фортку. “Вольга? – што ты тут робіш” -прыцішна прагучала пытанне,
“цябе чакаю” – амаль з усмешкай, крыху з хрыпцой прапела жанчына, саскочыла, абвіла рукамі за шыю і з рэшткамі дыму пацалавала ў вусны.
“ідзем да мяне, я вячэру прырыхтавала, плоў, як ты любіш”….
Таццяна, сёння стамілася, таму ні было ні сіл жадання рыхтаваць вячэру, машынальна адчыніла лядоўню, выхапіла скрыню з раняшнімі сырнікамі, падагрэла. Паклала на талекрку, накрыла смятанай і паклікала сына. На другую для Мікалая паклала з варэннем. Рэштку накрыла вечкам і кінула у сумку, апранула пухавік, ні завязваючы аборак на красоўках пабегла да машыны.
Дзве цені сядзяць на кухні, смяяцца, грае музыка…. У іх сёння на вячэру плоў.
Дзве цені ў парку на лаўцы, маўчаць… у іх на вячэру сырнікі.

Святло свечкі праглядае праз вакенца, Гражына употай сабрала клункі у наўлечку і бязгучна, як цень паплыла у бок дзвярэй. Фурманка Анджэя стаяла паўздож плота, жоуць падсцеленага аржоння ў месячным святле адлівала срэбрам.
Гражына ускінула матуз на воз, спрытна перакулілася праз білку і павалілася тварам у калючую салому. Дакранулася да Анжэеевага плячука, схаванага пад старым кажухом і ціха выдыхнула:

• паехалі, пакуль ціха, прачнецца Рыгор, бяды ні абярэшся.
  Плечы Анджэя пачалі рухацца, каўнер кажуха то уздымаўся, то ізноў ападаў…
• чаго, ты, дурненькі, усё добра, паехалі…
  у гэты момант яна пачула усхліп, жаночы, адчайны, бездапаможны.
• ні забірай яго ў мяне, я ні здолею…я кахаю яго,…
  Гражына прыўзняляся на калені, зазірнула за каўнер, там убачыла заплаканы твар жонкі Анджэя, тая ні утрывала ўседзіць і павалілася.
  Плакалі абедзьве, наузрыд, гучна, са слязьмі, але без слоў.
  Раз пораз у вакне знікаў і зноў з’яўляўся агеньчык свечкі, Рыгор прачнуўся ўжо даўно, ні расплюшчваючы вачэй ён сачыў за зборамі жонкі і зараз ён назіраў.

В движеньи мельник жизнь ведёт,

B движеньи!

Плохой тот мельник должен быть,

Кто век свой хочет дома жить,

Всё дома!

Вода примером служит нам,

Примером!

Ничем она не дорожит

И дальше, дальше в путь бежит —

Всё дальше!

Колёса тоже не стоят,

Колёса!

Стучат, кружатся и шумят —

С водою в путь они хотят,

С водою!

Вертятся, пляшут жернова,

Вертятся.

Кажись бы — им и не под стать,

Но ведь нельзя от всех отстать —

Нельзя же!

Движенье — счастие моё,

Движенье!

Прости, хозяин дорогой,

Я в путь иду вслед за водой —

Далёко!

Пераклад вольны. Межы вольнасці «восеньскае vs весенне»

Задае пытанні, прыпыняе дзею, статычны, нудны. Мяркуючы па ўсім – турбот заплечнік і ўмоўнасцяў вазок, валізка з цежарам няўмолным, што ні дае ісці з палёгкай па жыцці.

Трывала, моцна, надзейна сядзіць на сваім мейсцы, але любая з дзеючых асоб здольна сесці на яго, спатыкнуцца, падраць вопратку. З’явіцца здольны/здольна ў любым мейсцы прасторы і ў любы час. Героі выкарыстоўваюць яго\яе з’яўлення\наяўнасці ў сваіх мэтах і патрэбах.

Увасабляе ў сабе, яго вялікасць Выпадак.

абагулены вобраз бацькоў любога з перссанажаў

з’яўлецца ў вглядзе мужчны, проста апранутага, але з эленентамі персаналізацыі:

• саламяны капялюш- баька Яноны
• з рубанкам у руках- бацька Цеслі
• у жаночым фартху- маці Антося
• у хустцы, завязанай пад бараду- маці Яноны

Чараўніа, вядзьарка – дае Цеслі чароўня інстренты для працы ўзамен на (…)

На выгляд жанчына нівызначанага ўзросту, бялявая, твар крыху “рыхлы”, з яўныі скуламі, але з прывабнымі вачыа і пышнымі вуснамі. Заплятае косы ні па ўзросце. Вопратка падкрэслівае грудзі. Перыядычна пагладжвае сябе па клубох, паступова пераходзячы на азадак.

Ні гледзячы на чараўніцкія навыкі – у сабе пяшчотная і адзінокая жанчына, марыць каб Цесля застаўя з ею, таму і дапамагае яму, змагаючыся са сваёй “шаманскай” існасццю,

Неўтральны перанаж, алказвае на птанні, адказ на каторя дзеючя асобы ні хочь, альбо ні могь адказаь, накіроўвае герояў, змяняе нітку сюжэту, разварочвае …

Лёса ніпрадказальныя шляхі, адбікам капытоў ён азначае.